Maarif Modeli Nedir? 2026-2027 Hangi Sınıflar Yeni Müfredatta

Maarif Modeli, tam adıyla Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM), Millî Eğitim Bakanlığının okul öncesinden 12. sınıfa kadar tüm dersleri kapsayan yeni öğretim programıdır. Ezber ve kazanım listesi yerine beceri, değer ve bağlam odaklı öğrenmeyi esas alır. Model 2024-2025'te kademeli olarak başladı; 2026-2027 eğitim yılında 3., 7. ve 11. sınıflar yeni müfredata geçti. Böylece 1, 2, 3, 5, 6, 7, 9, 10, 11. sınıflar ve lise hazırlık Maarif Modeli ile okuyor; yalnızca 4., 8. ve 12. sınıflar eski programda kaldı.

Çocuğunuz bu yıl hangi programla okuyor, LGS'ye veya YKS'ye hangi soru tipiyle girecek ve yaz tatiline kadar neye odaklanmalı? Bu rehberde hepsini MEB'in resmî duyurularına dayanarak, tablo ve örneklerle anlatıyoruz.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli nedir? Tanım ve temel felsefe

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, MEB'in Talim ve Terbiye Kurulu tarafından hazırlanan ve 2024'te kamuoyuyla paylaşılan bütüncül bir eğitim çerçevesidir. Tek bir dersin değil, okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve lisedeki bütün öğretim programlarının ortak omurgasıdır. Matematikten İngilizceye, Fen Bilimlerinden Tarihe kadar her ders aynı ilkelere göre yeniden yazıldı.

"Maarif" ne demek?

"Maarif" kelimesi Arapça "marifet" kökünden gelir; bilgi, irfan ve bilgiyi işe dönüştürebilme becerisini anlatır. Osmanlı ve erken Cumhuriyet döneminde eğitim kurumları bu adla anıldı: Maarif Nezareti, Maarif Vekâleti gibi. Modelin adı, bilgiyi yalnızca öğrenmeyi değil, onu ahlaki bir sorumlulukla kullanmayı vurgulamak için seçildi.

Modelin sloganı: "Köklerden Geleceğe"

MEB'in tanıtım materyallerinde model üç kısa ifadeyle özetlenir:

• Kökeninde bilgi: Konu bilgisi korunur ama sadeleştirilir.
• Odağında beceri: Öğrencinin bilgiyi analiz etmesi, yorumlaması, problem çözmesi ön plandadır.
• Hedefinde gelecek: Değerleri olan, çağın gerektirdiği yetkinliklere sahip birey yetiştirmek amaçlanır.

Modelin merkezinde "yetkin ve erdemli insan" hedefi vardır. Yani amaç, sınavda yüksek puan alan ama bilgiyi hayata aktaramayan öğrenci değil, öğrendiğini gerçek bir bağlamda kullanabilen öğrencidir.

2026-2027'de hangi sınıflar yeni müfredatta?

2026-2027 eğitim öğretim yılında Maarif Modeli 3., 7. ve 11. sınıflara genişledi. MEB Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün taslak çerçeve plan duyurusuna göre ilkokulda 1, 2, 3; ortaokulda 5, 6, 7. sınıflar yeni programla okuyor. Ortaöğretim Genel Müdürlüğüne göre lisede hazırlık, 9, 10 ve 11. sınıflar yeni programda; 12. sınıfta önceki program sürüyor.

Kısacası: Temel eğitim ve ortaöğretimdeki 12 sınıfın 9'u artık yeni modelde. Okullar bu yıl aynı çatı altında iki ayrı müfredatı birlikte yürütüyor; bu da geçiş sürecinin son "çift müfredatlı" yılı anlamına geliyor.

Bu yıl ilk kez geçen sınıflarda ne değişti?

• 3. sınıf: Matematik, Türkçe, Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi, İngilizce ve sanat dersleri yeni programa göre işleniyor. Fen Bilimleri ilk kez bu sınıfta başladığı için, çocuğun fen dersiyle tanışması doğrudan Maarif yaklaşımıyla oluyor.
• 7. sınıf: Matematik, Türkçe, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler ve İngilizce yeni programda. Sosyal Bilgilerde öğrenme alanları; iletişim, küreselleşme ve Osmanlı kültür-medeniyeti gibi temalar etrafında yeniden düzenlendi. 7. sınıf, LGS'ye Maarif soru modeliyle girecek ilk kuşağın bir alt sınıfıdır; temel bu yıl atılıyor.
• 11. sınıf: Matematik, Fizik, Kimya, Biyoloji, Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih, Coğrafya dahil tüm dersler yeni programda. Örneğin 11. sınıf Kimya programı "Etkileşim", "Çeşitlilik" ve "Sürdürülebilirlik" temalarıyla kurgulandı. Bu öğrenciler 2028 YKS'ye Maarif Modeli ile girecek ilk kuşak.

Maarif Modeli geçiş takvimi: 2024'ten 2028'e yıl yıl

Model bütün sınıflarda aynı anda değil, her yıl bir üst sınıfa eklenerek uygulanıyor. Mantık basit: 2024'te 1., 5. ve 9. sınıfa başlayan öğrenci, mezun olana kadar hep yeni programla okuyor.

2027-2028 eğitim yılında 4., 8. ve 12. sınıflar da geçtiğinde, Türkiye'de ilk kez 12 yıllık zorunlu eğitimin tamamı tek bir müfredat çerçevesiyle işlenecek. Okul öncesi ve hazırlık sınıfları zaten ilk yıldan itibaren modelin içinde.

Maarif Modeli'nin 5 temel bileşeni

MEB'in "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programları Ortak Metni"ne göre model; öğrenci profili, beceriler çerçevesi, erdem-değer-eylem modeli, sistem okuryazarlığı ve alana ait bilgi kümelerinden oluşan bütüncül bir yapıdır. Her ders kitabı ve her etkinlik bu beş parçaya göre tasarlanıyor.

1. Öğrenci profili

Modelin merkezinde, "yetkin ve erdemli insan" hedefini anlatan 10 profil özelliği vardır. Yetkinlik; bilgi, beceri ve eğilimleri etkin kullanabilmeyi, erdem ise ahlaki olgunluk, vicdan, sorumluluk ve estetik duyarlılığı kapsar. Ders kitapları ve materyaller bu profilin gelişimini destekleyecek şekilde planlanır.

2. Beceriler çerçevesi

Yeni programın en belirgin farkı burada. Beceriler dört başlıkta toplanır:

• Kavramsal beceriler: Karşılaştırma, sınıflandırma, çıkarım yapma, eleştirel ve yaratıcı düşünme, problem çözme gibi zihinsel süreçler.
• Alan becerileri: Her derse özgü beceriler (örneğin matematikte matematiksel muhakeme, fende bilimsel sorgulama, tarihte kanıt kullanma).
• Sosyal-duygusal öğrenme becerileri: Öz farkındalık, öz düzenleme, iletişim, iş birliği, empati.
• Eğilimler: Merak, azim, sorumluluk, açık fikirlilik gibi öğrenmeye yönelik tutumlar.

3. Erdem-Değer-Eylem çerçevesi

Model, eski programdaki "kök değerler" yaklaşımını bırakıp çatı değerler etrafında kümelenen bir değer yapısına geçti. Adalet, saygı, sorumluluk, merhamet, sabır, dürüstlük gibi değerler ayrı bir ünite olarak değil, tüm derslerin metinlerine ve etkinliklerine yedirilir. Amaç, değerin bilinmesi değil davranışa (eyleme) dönüşmesidir.

4. Okuryazarlık becerileri

Okuryazarlık artık yalnızca okuma-yazma değil. Program; bilgi, dijital, finansal, görsel, veri, kültür, vatandaşlık, sanat ve sürdürülebilirlik okuryazarlığını okul öncesinden itibaren tüm derslere dağıtır. Bir matematik sorusunda grafik okumak veri okuryazarlığı, bir Türkçe metninde bütçe yapmak finansal okuryazarlıktır.

5. Sistem okuryazarlığı ve bilgi kümeleri

Konular birbirinden kopuk başlıklar halinde değil, ilişkileri ve bütünü gösteren temalar halinde verilir. Kazanım sayısı azaltıldı, konular sadeleştirildi; buna karşılık her konu daha derin ve gerçek hayat bağlamıyla işlenir. Ölçme de buna göre değişti: süreç değerlendirme, proje ve performans görevleri daha fazla ağırlık kazandı.

Eski müfredat ile Maarif Modeli arasındaki farklar

En büyük fark, öğrenmenin ölçüsünün "kaç konu bitirildi"den "öğrenci bilgiyle ne yapabiliyor"a kaymasıdır.

Maarif Modeli LGS ve YKS'yi nasıl etkiliyor?

2027 LGS ve 2027 YKS eski düzende yapılacak; Maarif Modeli'ne uygun beceri temelli sorular 2028'de başlıyor. Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci'nin açıklamasına göre yeni müfredatla başlayan öğrenciler ilk kez 2028'de LGS ve YKS'ye girecek ve bu sınavlarda bağlam üzerinden beceri ölçen sorular yer alacak. Bakanlık bunun bir sınav sistemi değişikliği olmadığını, sınavın yapısı ve geçiş sisteminde şu an bir değişiklik bulunmadığını vurguladı; değişen, soruların niteliği.

Hangi sınıf hangi sınava, hangi müfredatla girecek?

Dikkat: 2024'te 5. sınıfa başlayan öğrenciler bu yıl 7. sınıfta ve 2028 Haziran'ında LGS'ye girecek. 2024'te 9. sınıfa başlayanlar ise bu yıl 11. sınıfta ve 2028 YKS'ye girecek. Yani bugünkü 7. ve 11. sınıflar, yeni soru modeliyle sınava girecek ilk kuşak.

Yeni soru modeli neye benzeyecek?

MEB'in pilot uygulamalarında öne çıkan özellikler şunlar:

• Bağlam temelli: Soru, gerçek hayattan bir durum, bir deney, bir tablo veya bir haber metni üzerine kurulur.
• Uzun okuma: Soru kökleri uzar; okuduğunu anlama ve hızlı okuma belirleyici olur.
• Çoklu beceri: Tek soruda grafik yorumlama, çıkarım ve işlem birlikte istenebilir.
• Ezberle çözülemez: Formülü bilmek yetmez; hangi durumda kullanılacağını görmek gerekir.

Bu nedenle 7. ve 11. sınıf öğrencileri için düzenli kitap okuma ve yeni nesil, bağlam temelli soru çözme pratiği bu yıldan itibaren kritik hale geliyor.

Sınıf sınıf: öğrenci ve veli bu yıl ne yapmalı?

Her sınıfın önceliği farklı. Aşağıdaki plan, çocuğunuzun bu yıl hangi programda olduğuna ve hangi sınava yaklaştığına göre hazırlandı.

3. sınıf (ilk kez Maarif): Okuma alışkanlığını günlük rutine bağlayın; günde 20-30 dakikalık sesli ya da sessiz okuma yeni programın temelidir. Fen Bilimleri ile ilk tanışma bu yıl; evde basit gözlem ve deneylerle merakı destekleyin.

5. ve 6. sınıf: Model içinde ikinci ve üçüncü yıllarındalar. Kaynak seçerken "Maarif Modeli uyumlu" ve tema sırasına göre hazırlanmış kitapları tercih edin; eski programa göre yazılmış kaynaklar konu sırası ve soru tipi açısından uyuşmaz.

7. sınıf (ilk kez Maarif, LGS 2028 kuşağı): Bu yıl LGS hazırlığının gerçek başlangıcı. Matematik, Fen Bilimleri ve Türkçede bağlam temelli, uzun köklü yeni nesil sorularla haftalık düzenli çalışın. Konu eksiği birikmeden, işlenen temayı aynı hafta soru çözerek pekiştirin.

8. sınıf (eski program, LGS 2027): Sizin için değişen bir şey yok. Mevcut LGS formatına ve eski program kaynaklarına odaklanın; deneme sınavı ve konu tekrarına ağırlık verin.

9. ve 10. sınıf: Maarif uyumlu kaynaklarla çalışın; okul derslerinde işlenen temaları takip eden soru bankaları en verimli seçenektir. Okuduğunu anlama ve grafik-tablo yorumlama becerisini erkenden geliştirin.

11. sınıf (ilk kez Maarif, YKS 2028 kuşağı): AYT konularının büyük kısmı 11. sınıfta işlendiği için bu yıl en kritik yıl. Her dersin yeni temalarını okulla eş zamanlı çalışın, beceri temelli soru tiplerine bu yıldan alışın.

12. sınıf (eski program, YKS 2027): Mevcut TYT-AYT formatıyla hazırlanmaya devam edin; eski müfredata göre hazırlanmış kaynaklar sizin için doğru tercih.

Veliler için 4 pratik öneri

1. Çocuğunuzun ders kitabındaki tema adlarına göz atın; hangi konuda olduğunu bilmek desteği kolaylaştırır.
2. Karne ve süreç değerlendirme raporlarındaki öğretmen görüşlerini okuyun; Maarif'te not kadar beceri gelişimi de raporlanır.
3. Evde günlük hayat bağlantısı kurun: market alışverişinde bütçe, haberde grafik, yolculukta harita okuma.
4. Kaynak alırken kapakta ve içerikte yeni programa uyum bilgisini kontrol edin.

GO Yayınları ile yeni müfredata hazır olun

GO Yayınları'nın 5-12. sınıf kaynakları MEB öğretim programlarına uyumlu olarak hazırlanır; tüm soruların video çözümleri GO Dijital'de ücretsizdir. Özellikle bu yıl yeni modele geçen sınıflar için 7. sınıf kitapları ve 11. sınıf kitapları, LGS 2027'ye hazırlananlar için 8. sınıf kitapları sayfalarını inceleyebilirsiniz. Üniversite hazırlığındaysanız TYT Matematik Konuları ve Soru Dağılımı 2027 rehberimiz de işinize yarayacak.

Maarif Modeli hakkında sıkça sorulan sorular

Maarif Modeli ne zaman başladı?

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, 2024-2025 eğitim öğretim yılında okul öncesi, 1, 5 ve 9. sınıflar ile lise hazırlık sınıflarında uygulanmaya başladı. Her yıl bir üst sınıf eklenerek 2027-2028'de tüm sınıflara yayılacak.

2026-2027'de Maarif Modeli hangi sınıflarda uygulanıyor?

İlkokulda 1, 2, 3; ortaokulda 5, 6, 7; lisede hazırlık, 9, 10 ve 11. sınıflarda uygulanıyor. Bu yıl ilk kez geçen sınıflar 3, 7 ve 11'dir.

4., 8. ve 12. sınıflar ne zaman yeni müfredata geçecek?

Kademeli geçiş takvimine göre 4., 8. ve 12. sınıflar 2027-2028 eğitim yılında Maarif Modeli'ne geçecek. 2026-2027'de bu sınıflarda önceki öğretim programları uygulanıyor.

Maarif Modeli hangi dersleri kapsıyor?

Model tek bir dersi değil, istisnasız tüm dersleri kapsar: Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, Fizik, Kimya, Biyoloji, Sosyal Bilgiler, Tarih, Coğrafya, İngilizce, Din Kültürü, sanat ve beden eğitimi dahil.

LGS ve YKS Maarif Modeli ile değişiyor mu?

Sınavların yapısı ve geçiş sistemi değişmiyor; soruların niteliği değişiyor. 2028 LGS ve 2028 YKS'den itibaren yeni müfredata uygun, bağlam üzerinden beceri ölçen sorular sorulacak. 2027'de yapılacak sınavlar eski düzende devam ediyor.

2028 LGS'ye Maarif Modeli ile kimler girecek?

2026-2027 eğitim yılında 7. sınıfta olan öğrenciler. Bu öğrenciler 2024'te 5. sınıfa yeni modelle başladı ve 2027-2028'de 8. sınıfı da Maarif programıyla okuyacak.

Maarif Modeli'nde kaç değer var?

Erdem-Değer-Eylem çerçevesinde adalet, saygı, sorumluluk, merhamet, dürüstlük, sabır gibi 20 değer yer alır. Bu değerler ayrı bir ders olarak değil, bütün derslerin içeriğine ve etkinliklerine yedirilerek işlenir.

Eski müfredata göre hazırlanmış kaynak kitaplar kullanılabilir mi?

Yeni modele geçmiş sınıflarda (1, 2, 3, 5, 6, 7, 9, 10, 11) konu sırası, tema yapısı ve soru tipi değiştiği için Maarif Modeli'ne uyumlu kaynaklar tercih edilmelidir. 4, 8 ve 12. sınıf öğrencileri ise bu yıl eski programa göre hazırlanmış kaynaklarla çalışmaya devam edebilir.

Sonuç: Maarif Modeli'nde geçişin son "çift müfredatlı" yılı

Maarif Modeli, ezberden beceriye, konu yetiştirmekten anlamaya geçişi hedefleyen bütüncül bir müfredat dönüşümüdür. 2026-2027'de 3., 7. ve 11. sınıfların katılımıyla 12 sınıfın 9'u yeni modelde; 2027-2028'de geçiş tamamlanacak. En kritik konumdakiler, 2028'de yeni soru modeliyle LGS'ye girecek bugünkü 7. sınıflar ve YKS'ye girecek 11. sınıflar. Doğru kaynak, düzenli okuma ve bağlam temelli soru pratiğiyle bu dönüşüm bir avantaja çevrilebilir.